chào buổi sáng :Vượt chỉ tiêu!

Võ Ba

Nghe 3 chữ “vượt chỉ tiêu” nhiều người chưa hiểu “nội tình” ngành giáo dục đều gật đầu tấm tắc khen sao giỏi thế! Người ta cũng thắc mắc:“Vượt chỉ tiêu là đáng khen, sao cấp trên lại chê?”.
Trong các lĩnh vực khác, cuối năm kết toán mà vượt chỉ tiêu là mừng hú hồn. Thế nhưng, trong tuyển sinh ĐH – CĐ, “vượt chỉ tiêu” là sẽ bị chê trách và còn phạt tiền.

Thanh tra Bộ GD-ĐT từng trả lời trên báo chí, hiện tượng vượt chỉ tiêu này đã dẫn tới tình trạng các trường phải bố trí học ghép lớp, tăng ca, thuê mướn phòng học rải rác nhiều nơi, đội ngũ giảng viên thiếu, dạy chay, học chay ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng đào tạo. Không những thế, mỗi trường lại quy định mức thu học phí khác nhau. Các trường đều sử dụng mức học phí tăng dùng chi cho con người và cơ sở vật chất, chưa lưu ý đến việc tập trung cho đào tạo nâng cao năng lực, trình độ đội ngũ cán bộ giảng viên… Đó là chưa nói đến việc thiếu công bằng trong tuyển sinh của các trường với nhau.

Chẳng hạn năm 2007 có trường tuyển vượt chỉ tiêu đến hơn 90% như: trường CĐ Kinh tế - Công nghệ TP.HCM tuyển vượt 97,84%; các trường còn lại như CĐ Xây dựng số 1 vượt 79%, ĐH Hùng Vương gần 48%, ĐH Văn Lang hơn 45%, ĐH Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội gần 45%... Năm 2008, có 23 trường xét tuyển vượt chỉ tiêu đã đăng ký như: trường ĐH Mở TP.HCM vượt chỉ tiêu đối với hệ CĐ tới 235%, CĐ Bách nghệ Tây Hà: tuyển vượt 51,2%, ĐH Hùng Vương: 168%...

Và năm 2009, Bộ GD-ĐT vừa công bố có 38 trường tuyển vượt chỉ tiêu, trong đó trường ĐH Phan Thiết tuyển vượt tới 91%, CĐ Cần Thơ 88,6%, CĐ Điện lực miền Trung 49%, ĐH Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội 43,6%, CĐ Kinh tế kỹ thuật Hà Nội 41,2%, CĐ Bách khoa Đà Nẵng 38,2%, CĐ Kinh tế công nghiệp Hà Nội 37,1%, CĐ Bách Việt 34,9%, CĐ Sư phạm Sóc Trăng 34,6%, CĐ Giao thông vận tải 34,3%, CĐ Cộng đồng Hà Nội 32,5%, CĐ Nội vụ 31,9%, ĐH Hùng Vương TP.HCM 30,7%, CĐ Nguyễn Tất Thành 18,5%, ĐH Văn Lang 17,4%...

Theo nhiều người trong ngành giáo dục tiết lộ thì số trường “vượt chỉ tiêu” thực tế còn nhiều hơn gấp bội so với con số công bố.

Một điều lạ, trong tuyển sinh ĐH–CĐ những năm gần đây, nhiều trường cố tình “vượt chỉ tiêu” chấp nhận bị chê trách và đóng phạt. Thậm chí còn “tái vượt” nhiều năm. Vì sao vậy?

Lợi nhuận trong việc tuyển vượt chỉ tiêu là khá lớn. Người ta đã tính toán số tiền phạt (chỉ từ 20 đến 60 triệu đồng) so với số tiền thu vào trong việc tuyển vượt chỉ tiêu chẳng ăn nhằm vào đâu. Tội gì không đóng phạt, thậm chí xin được đóng phạt! Có trường còn “dùng chiêu” tuyển vượt năm này nếu bị “thổi còi” (đóng phạt và bị trừ vào số chỉ tiêu đăng ký tuyển sinh năm sau) thì năm sau, ta cứ vượt hơn chút để đắp vào năm này. Cứ thế mà làm, chết chóc gì mà sợ!

Tình trạng “trên nói dưới không nghe” trong việc “vượt chỉ tiêu” đã lùng nhùng mấy năm rồi, năm nào trong hội nghị tuyển sinh ĐH-CĐ, Bộ GD-ĐT cũng chê trách các trường vượt chỉ tiêu tuyển sinh. Thế nhưng, biện pháp “phạt - trừ” vẫn mang tính truyền thống như thế. Nhiều trường ngầm hiểu, có lẽ: “Bộ thông cảm, đóng phạt cũng là hình thức giúp Bộ có nguồn thu”!

Một số trường tuyển sinh một cách đàng hoàng tỏ ra bức xúc và cho rằng Bộ cần phải có giải pháp mạnh, ví dụ như: Cấm tuyển sinh một số trường “tái vượt” thì ai mà không sợ!

V.B