Võ Ba
Mới đây, trong kế hoạch triển khai một số hoạt động chuyên môn đầu năm học 2009-2010, Sở GD-ĐT tỉnh Phú Yên đã khoán tỉ lệ tốt nghiệp THPT cho các trường, sau đó, căn cứ vào tỉ lệ vượt chuẩn để đánh giá hiệu quả đào tạo của trường! Theo đó một danh sách gồm 31 trường THPT trên toàn tỉnh đều nhận khoán! Có trường tỉ lệ học sinh tốt nghiệp năm học 2008- 2009 là 27.47% thì phải “nhận khoán” năm 2009-2010 là 60%, từ 45.34% lên 65%, từ 59.41% lên 70%...
Từ “giải pháp khoán” này, chắc chắn năm học 2009- 2010 các trường THPT ở tỉnh này sẽ phải đua theo “thời vụ” để đảm bảo thành tích nhận khoán! Nếu trường nào đua không nổi sẽ… không đạt chuẩn!
Một số người soạn thảo tỉ lệ khoán còn tự hào rằng, đây là tỉnh đầu tiên trong cả nước khoán tỉ lệ tốt nghiệp cho các trường!
Câu chuyện khoán này có lẽ lạ nhất từ trước tới nay. Lạ đến mức sau khi nhận khoán nhiều người trong ngành Giáo dục ở tỉnh Phú Yên phải thốt lên rằng: ”Ôi, giáo dục sao giống nông nghiệp quá!”.
Việc làm này không tương tự như khoán 10 trong nông nghiệp trước kia, đã giải phóng sức sản xuất của nông dân mà từ việc khoán này lại tiếp tục “đẻ” ra căn bệnh thành tích trầm kha vốn lâu nay không có thuốc chữa của ngành Giáo dục. Các trường sẽ phải “chạy” cho đạt và vượt chuẩn. Nào là phải chạy điểm, phải thúc ép học sinh học phụ đạo ngày, đêm…
Một giáo viên dạy môn Văn của một trường ở tỉnh Phú Yên cũng bức xúc khi nghe thông tin các trường phải nhận khoán. Giáo viên này nói: “Nghĩ cũng lạ, học trò chứ phải cây lúa, củ khoai gì đâu mà khoán. Trong khi chủ thể là học sinh, thầy giáo dù có dạy giỏi mấy mà học sinh không học thì cũng chịu”. Giáo viên này còn cho biết thêm thông tin, ngay sau khi nhận khoán, các trường đã có kế hoạch và triển khai ngay việc học ôn thi tốt nghiệp trái buổi. Một điều hết sức lạ, hiện nay học sinh lớp 12 của tỉnh Phú Yên mới chỉ học xong 7 tuần, thế nhưng không biết các trường ôn thi tốt nghiệp cái gì?!
Rõ ràng hệ lụy từ việc khoán tỉ lệ tốt nghiệp của ở tỉnh Phú Yên đã bắt đầu lộ diện bằng việc ôn thi tốt nghiệp sớm. Học sinh phải đóng thêm một khoản tiền, và phải cắm đầu vào ôn luyện… đó là chưa nói đến bệnh thành tích để “đạt chuẩn” cuối năm.
Phải thẳng thắn nhìn nhận rằng từ việc khoán này sẽ không bao giờ tạo ra được lớp học sinh năng động, mà thầy trò sẽ có tâm lý: học để thi. Trong khi ngoài những kiến thức nhất định trong chương trình phổ thông, thì học sinh cần được mở rộng các kỹ năng cần thiết trong cuộc sống hàng ngày… Sở GD-ĐT tỉnh Phú Yên đã chú trọng quá nhiều vào thành tích thi cử mà quên đi những điều cần thiết nói trên. Nguy cơ các thế hệ học sinh ở tỉnh này từ đây trở đi sẽ phải gánh chịu hậu quả bởi “học chay”!
Thiết nghĩ, việc đánh giá thầy cô giáo, đánh giá trường theo tỷ lệ khoán dựa vào những con số cần phải được phê phán một cách gây gắt. Bởi lẽ, chính nó (con số) mà các thầy cô giáo trực tiếp dạy, rồi nhà trường phải cố gắng làm mọi cách để đạt được nó. Cái thiếu ở đây là ngành Giáo dục tỉnh Phú Yên chưa có biện pháp đánh giá mang tính toàn diện mà chỉ đánh giá qua tỉ lệ tốt nghiệp hết sức khô khan và cứng nhắc.
Cũng phải nói rõ, nếu như việc khoán tỉ lệ học sinh tốt nghiệp giống như việc giao chỉ tiêu cho từng trường để phấn đấu sẽ tốt hơn là căn cứ vào tỷ lệ vượt chuẩn để đánh giá hiệu quả đào tạo của trường như Sở GD-ĐT tỉnh Phú Yên đưa ra.
Trước thông tin này, ông Văn Đình Ưng- Phó chánh văn phòng Bộ GD-ĐT nói rằng: Nếu bằng mọi cách để đạt được tỷ lệ này là đi trái với cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”.
V.B
